Działając na polecenie Głównego Inspektora Ochrony Środowiska w związku ze zdarzającymi się coraz częściej nieprawidłowościami polegającymi na spalaniu odpadów drewnianych w kotłach nieprzystosowanych do tego celu przez osoby fizyczne - Małopolski Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska zwraca się z uprzejmą prośbą o uwzględnienie problemu spalania odpadów poprzez osoby fizyczne w ramach planowania działań związanych z ograniczaniem niskiej emisji zarówno w uchwalanych programach jak i ich realizacji.

Zgodnie z ustawą z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz. U. 2018 r. poz. 992 z późn. zm.), pod pojęciem odpadu rozumie się każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany. W świetle przytoczonej definicji, odpad stanowią m.in. wytwarzane w produkcji przemysłowej trociny, wióry, ścinki i drewno jak również pochodzące z gospodarstw domowych różnego rodzaju zużyte elementy drewniane. Zwrócić uwagę należy, że ww. rodzaj odpadów obejmuje nie tylko „czyste” drewno, ale również drewno zanieczyszczone różnego rodzaju substancjami (np. konserwującymi, lakierami, klejami itd.). Często wyżej opisane zanieczyszczone odpady są następnie wykorzystywane przez osoby fizyczne jako paliwo w kotłach nieprzystosowanych do tego celu, co powoduje emisję szkodliwych substancji do powietrza (m. in. benzo(a)pirenu, metali ciężkich, formaldehydu, fenoli, ftalanów itp.).

Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 10 listopada 2015 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które osoby fizyczne lub jednostki organizacyjne niebędące przedsiębiorcami mogą poddawać odzyskowi na potrzeby własne, oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (Dz. U. z 2018 r. poz. 93) wskazuje, że w procesie R1 obejmującym wykorzystanie odpadu jako paliwa można stosować drewno, o ile nie jest zanieczyszczone impregnatami i powłokami ochronnymi, natomiast stosowanie jako paliwa trocin, wiórów, ścinków pochodzących z obróbki płyt wiórowych czy forniru jest całkowicie zabronione. W świetle powyższego należy stwierdzić, że osoby spalające ww. odpady zanieczyszczonego drewna naruszają przepisy prawa.

W związku z powyższym, w celu poprawy jakości powietrza i ograniczenia emisji substancji szkodliwych uwalnianych w trakcie spalania przedmiotowych odpadów, niezbędne jest podjęcie przez organy samorządowe zintensyfikowanych działań w zakresie posiadanych kompetencji. Jednym z elementów programów ograniczania niskiej emisji powinna być kampania informacyjna i edukacyjna skierowana do społeczności lokalnej, której celem powinno być uświadomienie tej społeczności z jednej strony zagrożeń zdrowia w związku ze spalaniem takiego rodzaju odpadów, a z drugiej, że działanie takie stanowi naruszenie prawa i będzie konsekwentnie w przypadku jego wykrycia karane.

Zgodnie z zapisami Programu ochrony powietrza dla województwa małopolskiego należy poddawać zatem kontroli gospodarstwa domowe w zakresie przestrzegania zakazu spalania odpadów również w postaci zanieczyszczonego drewna w kotłach i piecach na podstawie art. 379 ustawy POŚ. W przypadku stwierdzenia naruszeń należy wyciągać konsekwencje w stosunku do osób naruszających przepisy prawa poprzez nakładanie mandatów karnych za spalanie odpadów, których wysokość powinna działać odstraszająco.