,     

 
Zabytki oraz miejsca historyczne
Racławic i okolic



ROZPORZĄDZENIE PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
z dnia 14 kwietnia 2004 r. w sprawie uznania za pomnik historii

 


    Na podstawie art. 15 ust. 1 ustawy z dnia 23 lipca 2003 r. o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami (Dz. U. Nr 162, poz. 1568 oraz z 2004 r. Nr 96, poz. 959) zarządza się, co następuje:
    § 1. Uznaje się za pomnik historii "Racławice - teren historycznej Bitwy Racławickiej", położony w gminie Racławice, w województwie małopolskim.
    § 2. Celem ochrony pomnika historii wymienionego w § 1 jest zachowanie unikatowych wartości historycznych, przestrzennych, materialnych i niematerialnych, symbolizujących wiarę społeczeństwa w możliwość ocalenia państwowości l Rzeczypospolitej, a przez wyróżniający się udział chłopów jednoczący wszystkie stany w obronie sprawy narodowej w 1794 r.
    § 3. 1. Granica zespołu zabytkowego obejmuje: rozłogi wsi Racławice, Dziemierzyce i Janowiczki o powierzchni 520 ha i przebiega zgodnie ze strefą ochrony konserwatorskiej "A" wyznaczonej uchwałą Rady Gminy Racławice z dnia 18 czerwca 1998 r. w sprawie Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego gminy Racławice, oraz położone na tym terenie obiekty:
1) Kopiec Kościuszki;
2) grodzisko;
3) dwór w Janowiczkach;
4) pomnik Bartosza Głowackiego;
5) willa Walerego Sławka;
6) dwór w Dziemierzycach;
7) cmentarz "Bratnie Mogiły".
    2. Mapa "Racławic - terenu historycznej Bitwy Racławickiej" stanowi załącznik do rozporządzenia.
    § 4. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

 


Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej 
A. Kwaśniewski
Prezes Rady Ministrów
L. Miller

 

 

 

 

 


KOPIEC TADEUSZA KOŚCIUSZKI

 

 

 

Na garbie wzgórza Zamczysko w Janowiczkach został usypany pomnik z ziemi w formie piramidy o wysokości 10 m ku czci i dla upamiętnienia walki o wolność Polski. Pomysł usypania kopca narodził się podczas wielkiej manifestacji niepodległościowej w 100 rocznicę śmierci Tadeusza Kościuszki, która miała miejsce w dniu 15 października 1917 r. i w której uczestniczyło ok. 100 tys. obywateli. Podczas manifestacji znany chłopski działacz w Kongresówce, poseł do dumy rosyjskiej w 1906 r. Mateusz Manterys z Pojałowic odczytał uchwaloną rezolucję, w której m.in. była mowa o tym, że jeśli Polska odzyska wolność, to w wolnej Polsce na wzgórzu racławickim zostanie usypany kopiec dla upamiętnienia wszystkich zrywów o odzyskanie wolności w miejscu odniesionego zwycięstwa oraz dla upamiętnienia wielkiej manifestacji w rocznicę śmierci Kościuszki.
Prace przy sypaniu kopca rozpoczęto w okresie letnim 1926 r. Trwały one do roku 1934.

 

 

 


MURY OBRONNE Z XIV WIEKU

 

Ziemia racławicka w swych wnętrzach kryje ciekawe wykopaliska zamkowe. Badania archeologiczne zostały wykonane w roku 1980 przez Muzeum Archeologiczne na zlecenie Ministerstwa Kultury i Sztuki z 1978 i roku doprowadziły do odsłonięcia fragmentu fosy i muru obwodowego (kamiennego, tarczowego) otaczającego stojącego niegdyś na kilkunastometrowym pagórku grodu. Wykopaliska odkryto na głębokości 6 metrów. Badania przeprowadzono do całkowitego odkopania murów do ich podstawy o powierzchni 280 m tworzące prostokąt o bokach 14 i 20 m. Natrafiono na mury średniowiecznego zamku rycerskiego, zbudowanego z kamienia miejscowego pochodzenia, doskonale zachowane, o grubości 4 łokci, na zaprawie wapiennej. Ustalono wówczas, że zamek należał do tzw. obiektów skarpowych. Mury, wsparte dodatkowymi ostrogami umacniającymi fundamenty i stabilizującymi ściany warowni, świadczą o jego XIV-wiecznym pochodzeniu i charakterze obronnym. Wnętrze zamku było skromne i dlatego też sądzić należy, iż służył on prawdopodobnie tylko do zabezpieczenia drogi wiodącej tędy w średniowieczu. Przemawia za tym jego doskonała ze strategicznego punktu widzenia lokalizacja. Naukowcy ustalili, że w sąsiedztwie zamku stały także drewniane budowle. Gród ten został prawdopodobnie rozebrany w XVII wieku, a z pozostałych po nim kamieni budowano w okolicy stajnie i obory.
Podczas wykopalisk, na dnie fosy, w 18-centymetrowej warstwie mułu znaleziono również militaria: 8 grotów i bełtów strzał do kusz, 3 ostrogi, fragmenty strzemienia i wędzidła, skorupy glinianych naczyń, kołek do instrumentu strunowego oraz dobrze zachowaną srebrną monetę denar z czasów króla Władysława Łokietka (można je zobaczyć w Muzeum Archeologicznym w Krakowie). Dalsze ustalanie faktów utrudnia brak jakiejkolwiek dokumentacji lub zapisków potwierdzających jego istnienie w przeszłości.

 

 

LIPY NA GÓRZE ZAMCZYSKO

 

 

 

 

Na szczycie góry Zamczysko zostało posadzonych pięć lip. Kiedy? Nie wiadomo. Pięć na cześć pięciu generałów walczących w powstaniu kościuszkowskim: Kościuszki, Madalińskiego, Małachowskiego, Zajączka i Wodzickiego. Pośród tych lip do 1956 r. był widoczny wzniesiony ponad konary lip krzyż z dębu nieciosanego. Krzyż miał być postawiony przez Zlot Młodzieży dążącej do odzyskania niepodległości w maju 1918 roku, któremu patronował Stefan Żeromski. W okresie międzywojennym wycieczki zwiedzające pole bitewne zostawiały na krzyżu swoje inicjały. Na skutek zmurszenia drewna wiatr wywrócił w 1955 r. krzyż. A w roku 1982 w ukryciu ustawiono drewniany krzyż z dębu obrobionego, nocą przywieziony spod kościoła we Wrocimowicach. Ma on symbolizować poprzedni krzyż.

 

 

 

 

 


POLA BITEWNE

 

Pola bitewne w Dziemięrzycach, Wrocimowicach i Janowiczkach

 

 

MOGIŁY KOSYNIERÓW

 

 

Dwie mogiły poległych w racławickiej bitwie kosynierów znajdują się w Dziemięrzycach. Są to jedyne oznakowane groby. Po bitwie

poległych chowano na okolicznych polach, jeszcze niedawno istniały ślady po tych grobach. Dziś uległy zatarciu.

 

Jedno z drzew, które rosły na grobach zostało ścięte wiosną 2001 roku. Było już bardzo stare i spróchniałe.

 

 


KRZYŻ

 


Widoczny na obrazie ,,Panorama Racławicka krzyż stoi przy skrzyżowaniu dróg na Wzgórku Dziemięrzyckim, pod którym znajduje się również mogiła kosynierów. Wojciech Kossak i Jan Styka z tego miejsca szkicowali teren do swojej Panoramy. Stary krzyż, zmurszały, rozleciał

się i w roku 1986 z okazji udostępnienia zwiedzającym ,,Panoramy Racławickiej we Wrocławiu został wiernie odtworzony przez Racławickie Towarzystwo Kulturalne.

 

 

 


POMNIK BARTOSZA GŁOWACKIEGO

 

 


W 197 rocznicę Bitwy pod Racławicami, 4 kwietnia 1981 roku, powstał Społeczny Komitet Budowy Pomnika Bartosza Głowackiego, działający w ramach Racławickiego Towarzystwa Kulturalnego. Kamień węgielny pod budowę pomnika został wmurowany 10 czerwca 1984 roku, a uroczyste odsłonięcie pomnika miało miejsce 22 maja 1994 roku w dwusetną rocznicę racławickiej victorii. Uroczystość odsłonięcia pomnika była połączona z krajowymi obchodami święta ludowego oraz obchodami 200 rocznicy Insurekcji Kościuszkowskiej. Aktu odsłonięcia dokonał ówczesny premier Waldemar Pawlak. Autorem pomnika wykonanego z brązu odlewniczego jest profesor Marian Konieczny z Krakowa. Odlewu dokonano w Gliwickich Zakładach Urządzeń Technicznych, które specjalizują się w odlewaniu pomników.
Waga pomnika wynosi 9300 kg, a jego wysokość to 10, 5 m. Zagospodarowania terenu wokół pomnika dokonano na podstawie dokumentacji opracowanej przez Krajowy Ośrodek Dokumentacji Krajobrazu w Warszawie. Całkowity koszt zadania wyniósł 500 tys. zł. Obecnie ,,pod Bartoszem, jak popularnie mówi się w okolicy, organizowanych jest wiele imprez i uroczystości.

 

 

 

 


DWOREK W JANOWICZKACH

 

 

 

Klasycystyczny dworek znajduje się u podnóża góry Zamczysko. Obiekt pochodzi z XIX wieku. Ostatnim właścicielem podworskiego budynku do roku 1945 ( a więc do czasów reformy rolnej) był Bronisław Pryffer. Przez długi czas, do 1985 roku, mieścił się w nim Ośrodek Zdrowia. Obecnie stanowi komunalną własność gminy i jest przygotowywany do remontu.

 


LIPA

 


W parku dworskim w Janowiczkach rośnie historyczna i bardzo stara lipa, licząca ponad 300 lat, pod którą, jak głosi legenda, Tadeusz Kościuszko odpoczywał po bitwie, posilał się i rozmawiał z chłopami.

 

 

 

KAPLICZKA

 

 

Zabytkowa drewniana kapliczka została zbudowana po 1848 roku w miejscu zatartej mogiły kosynierów poległych w bitwie 1794 roku. Znajduje się w parku dworskim w Janowiczkach. Obecnie opiekują się nią okoliczni mieszkańcy.

 

 

 

 

 

 

OBELISK

 

 

W Racławicach przy drodze do Janowiczek znajduje się obelisk upamiętniający śmierć dwóch chłopów podczas manifestacji w 1937 roku.
Postępowy ruch ludowy w okresie międzywojennym walczył o prawa chłopów, uczestnicząc w manifestacjach i strajkach. W dniu 4 kwietnia 1937 r. chłopi zorganizowani w Stronnictwie Ludowym zaplanowali zorganizowanie manifestacji. Chcieli w ten sposób zaprotestować przeciwko rządom sanacyjnym. Demonstracja na skutek opóźnionej wiosny została przesunięta na 17 kwietnia. Władze rządowe w ostatniej chwili cofnęły zezwolenie na manifestację, ale mimo tego do Racławic przybyło ok. 8 tys. ludzi. Rząd, w obawie przed manifestacją, ściągnął kilka plutonów policji, które miały za zadanie nie dopuścić do zgromadzenia w pobliżu kopca. Policjanci oblegli kordonem wzgórze, zabraniając zbliżenia się chłopom. Wśród ludu zawrzało. Siłą odebrali wzgórze, rozpędzili policję i zamanifestowali wierność ziemi ojczystej. Walka z policja trwała około dwóch godzin. Policjanci, pod naporem ludu, cofała się w kierunku kopca, używając przy tym granatów dymnych, pałek, szabli. Około godz. 12.00 część policji konnej opuściła wzgórze, a część policji pieszej zajęła piramidę kopca i przyłączyła się do manifestantów. Kiedy jednak ludzie rozeszli się do swoich domów, drogę od kościoła do Racławic zastąpił pluton policji przybyły z Miechowa, który oddał strzały w kierunku ludności. Padli zabici i ranni. Zginęli wtedy: Józef Karkowski z Muniakowic i Wincenty Kowalski z Miroszowa.
Po tej demonstracji wielu chłopów znalazło się w więzieniu w Miechowie. We wrześniu 1937 r. wytoczono proces 60 chłopom. W wyniku procesu 48 osób zostało ukaranych wyrokami więzienia od 6
m-cy do 2,5 roku. Trzech z procesu wywieziono do Berezy Kartuskiej. Byli to: Józef Ziarko z Marchocic, Antoni Jurkowski z Racławic i Jakub Piłat z gminy Mogiła.



Na pomniku, upamiętniającym te wydarzenia, widnieje napis:
,, W tym miejscu w dniu 17 kwietnia 1937 roku oddali życie za chłopską i robotniczą sprawę Józef Karkowski i Wincenty Kowalski wierni synowie tej ziemi. Cześć ich pamięci. Racławice 1.IV.1957 r.

 


OBELISK W GÓRACH MIECHOWSKICH

 

 

W Górach Miechowskich znajduje się tablica pamiątkowa ku czci żołnierzy poległych podczas II wojny światowej oraz dwóch mieszkańców tej wsi. Tablica wbudowana jest w piękny polodowcowy piaskowiec. Miejsce otoczone jest łańcuchem kowalskiej roboty. Na łańcuchu blaszany orzeł.

Na pomniku umieszczony jest następujący napis:

,, Pamięci żołnierzy oddziału partyzanckiego ,,Skrzetuski: inspektora rejonowego AKMARIA ppor. Stanisława Jazdowskiego ,,Żbika dowódcy oddziału starszego strzelca Edwarda Sitarza ,,Leszka, poległych 10.VIII.1944 r. w Górach Miechowskich w walce z żandarmerią niemiecką oraz zamordowanych przez UB w 1946 r. tutejszych mieszkańców: Franciszka Drożdża i Mariana Wojniłłowicza. Partyzanci oddziału ,,Skrzetuski 1980.

 


DWOREK W DZIEMIĘRZYCACH

 


Klasycystyczny dworek szlachecki z połowy XIX wieku. Ostatnim jego właścicielem do roku 1945 był Andrzej Lewartowski. W latach powojennych mieściła się w nim Szkoła Podstawowa. Obecnie znajduje się w rekach prywatnych.

 

 

DWOREK W MARCHOCICACH

 


Dworek zbudowany w stylu klasycystycznym, zbudowany w wieku XIX. Ostatnim właścicielem jego, do czasów reformy rolnej, był Bronisław Grabkowski. W czasach powojennych, aż do 2000 roku, mieściła się w nim Szkoła Podstawowa. W 2005r. Dworek nabyli od gminy spadkobiercy byłych właścicieli

 

 

WILLA WALEREGO SŁAWKA

 

 

 

Willa Walerego Sławka, premiera rządu polskiego w latach 1930 31 i 1935, honorowego obywatela Racławic znajduje się w Janowiczkach, niedaleko pomnika Bartosza Głowackiego.
W okresie rządów sanacyjnych odbywało się wiele burzliwych manifestacji chłopskich. Wspomnieć należy o wielkiej manifestacji z okazji Święta Ludowego w 1933 r. u stóp kopca Kościuszki, kierowanej przez Wincentego Witosa, podczas której chłopi manifestowali niezadowolenie z rządów kapitalistyczo obszarniczych. Rząd sanacyjny, aby zapobiec tego rodzaju manifestacjom, postanowił wprowadzić na honorowego obywatela Racławic ówczesnego premiera Walerego Sławka, a w darze ufundowano mu zagrodę z piękną willą i ogrodem.
Za zebrane pieniądze przez senatorów, pracowników ministerstwa i ministrów BBWR w roku 1933 zakupiono 12 morgów najlepszej ziemi i w ciągu dwóch lat wybudowano willę wraz z zabudowaniami gospodarczymi. Wokół założono park z drzewami szlachetnymi i krzewami, a w zachodniej jego części założono ogród z drzewami owocowymi. Wnętrze pomieszczeń zostało wyposażone w nowoczesne meble, wykonane na zamówienie w Kalwarii. Zagroda została przekazana 5 lipca 1935 r. w obecności władz rządowych, wszystkich ministrów, marszałka sejmu, a w szczególności działaczy Bezpartyjnego Bloku Współpracy z Rządem, na czele którego stał Walery Sławek.

 

 

 

KOŚCIÓŁ I ZABYTKI SAKRALNE

 

 

Kościół murowany w Racławicach pod wezwaniem Apostołów Piotra i Pawła, zbudowany w 1778 roku w stylu późnobarokowym z drewnianą polichromią z tego samego okresu. Znajduje się w nim figura św. Szczepana z XVI wieku odnowiona przez Muzeum Narodowe w Krakowie (była na wystawie światowej w Austrii) oraz obraz olejny pt. ,,Święta rozmowa z XVI wieku przedstawiający św. Piotra i św. Jana Chrzciciela oraz Madonnę z Dzieciątkiem.
Legenda głosi, że w kościele modlił się tuż przed bitwą sam Tadeusz Kościuszko.
W drewnianej dzwonnicy, pochodzącej prawdopodobnie z XVIII wieku, wisi dzwon odlany w 1776 roku, który bił na trwogę, gdy nadciągały wojska rosyjskie w 1794 roku, a później głosił chwałę zwycięstwa wojsk i kosynierów polskich pod Racławicami.

 

 

 

 


Pomnik papieża Jana Pawła II

 

 

W 25 rocznicę pontyfikatu Jana Pawła II w Racławicach stanął pomnik papieża autorstwa prof. Akademii Sztuk Pięknych z Krakowa Czesława Dźwigaja.
Rzeźba papieża o wysokości 125 cm, wykonana w brązie, powstała z inicjatywy RCWP - Piotra Zaparta i prof. Andrzeja Głowackiego. Rzeźba umieszczona jest na potężnym głazie wydobytym w kamieniołomie w okolicach Krzeszowic. Na jego froncie znajduje się napis: "Umiłowanemu Ojcu Świętemu Janowi Pawłowi II w 25 - lecie Pontyfikatu Ziemia Racławicka. 16 X 2003" a z tyłu: "Fundatorzy Pomnika: Piotr Zapart i Andrzej Głowacki - założyciele RCWP".

 

 

 

 

CMENTARZ

 


Cmentarz w Racławicach powstał z początkiem XIX wieku. Wcześniejszy znajdował się obok kościoła, lecz nie ma po nim śladu. Obszar obecnego cmentarza to ok. 2 ha. Grunt pod cmentarz ofiarował były właściciel dóbr w Racławicach.

 

 

Stary cmentarz był ogrodzony drewnianym parkanem. Za parkanem , względnie koło północnej skarpy cmentarza, był wydzielony plac dla innowierców, bezwyznaniowców, samobójców, a współcześnie dla wyznawców Jehowy. Zmarłych grzebano według kolejności.

 

 


Na obecnym cmentarzu na uwagę zasługują trwałe grobowce właścicieli dóbr Marchocic i Klonowa Godlewskich i Grabkowskich, Janowiczek Łąckich, Dziemięrzyc Sikorskich, Racławic Czechowskich, Zarzyckich i Szczepańskich. Jedynie grób właściciela dóbr w Marchocicach Wiktora Bleszczyńskiego znajduje się w części północnej cmentarza. Prawdopodobnie właściciel był innego niż katolickie wyznania.
Natomiast chłopów pańszczyźnianych, a później uwłaszczonych, nie było stać na trwały grobowiec. Stawiano krzyże z drewna dębowego, które po kilku latach ulegały zniszczeniu i mogiły zacierały się. Niektórzy obok grobu sadzili drzewo, które miało upamiętniać mogiły. Polegli w bitwie racławickiej nie byli grzebani na cmentarzu, chowano ich na polach bitewnych.

 

 

Do II wojny światowej przed dniem Wszystkich Świętych żyjący przystrajali groby ziemią, darnią, a w dzień Święta Zmarłych zaświecano świeczki po jednej, najwyżej do trzech sztuk.
Po 1945 r. zmarłym zaczęto budować trwałe, betonowe lub granitowe grobowce z wygrawerowanymi napisami: datą urodzenia, śmierci, ewentualnie zasługami w życiu.

 

 

W ciągu prawie 200 lat istnienia cmentarza w Racławicach teren ten był wielokrotnie przekopywany. Świadczą o tym groby usytuowane w różnych kierunkach, niektóre zapomniane, zaniedbane, zapadnięte.

 

 

 

 

 

 

 

MIEJSCA SAKRALNE

 

 

MOGIŁA W LESIE MARCHOCICKIM

 


Na skraju lasu w Marchocicach znajduje się mogiła nieznanego żołnierza
Wojska Polskiego poległego we wrześniu 1939 roku. Mogiłą opiekują się tutejsi mieszkańcy.

 

 


KAPILICZKA W MARCHOCIACH

 

 


Przydrożna kapliczka znajduje się tuż u stóp góry, na szczycie której, w lesie, jest mogiła nieznanego żołnierza.

 

 

 

 

MOGIŁA W LESIE KLONOWSKIM

 


Tuż przy drodze prowadzącej do Miechowa, na samym skraju lasu w Klonowie znajduje się mogiła nieznanego żołnierza z czasów II wojny światowej.

 


KAPLICZKA W MARCHOCICACH

 

 

 

Drewniana kapliczka o wymiarach 2x2m pochodząca prawdopodobnie z XIX wieku znajduje się na terenie prywatnym, na posesji należącej do pani Marii Bielawskiej.

 


KAPLICZKA W KOŚCIEJOWIE

 

Małą drewniana kapliczka umiejscowiona jest przy głównej drodze w Kościejowie.

 

 

 

 
KRZYŻ W KOŚCIEJOWIE

 


Drewniany krzyż z wizerunkiem Chrystusa Ukrzyżowanego, otoczony drewnianym płotkiem znajduje się w Kościejowie. Postawiony został w czasach powojennych. Tutaj odbywają się nabożeństwa (np. poświęcenie pól).

 

 

KAPLICZKA W MIROSZOWIE

 


Kapliczka z cegły, wybudowana przez mieszkańców Miroszowa w roku 1926 przypomina mały kościółek. Dbają o nią tutejsi mieszkańcy. W środku kapliczki jest drewniany ołtarz, a wiszący u góry ,,pająk to wytwór rękodzielniczy jednej ze starszych mieszkanek wsi pani Janiny Nowak.

 

 


Kilka lat temu miała miejsce kradzież z kapliczki. Znajdowały się tam zabytkowe figurki.

 

 


FIGURA ŚW. JANA W KOŚCIEJOWIE

 


Figura Św. Jana znajduje się w Kościejowie ,,na Jeziórku, jak mówią tutejsi mieszkańcy. Została zbudowana przez mieszkańców na cześć uwłaszczenia pańszczyźnianych chłopów.

 

 

KRZYŻ NA DRODZE ZAKOŚCIELE GÓRKA KOŚCIEJOWSKA

 

Krzyż metalowy na podbudowie kamiennej. Znajduje się w miejscu mogił 1794 r poległych żołnierzy rosyjskich.

 

 


KRZYŻ NA SKRZYŻOWANIU DRÓG GÓRKA KOŚCIEJOWSKA SKALBMIERZ

 

 

Krzyż metalowy postawiony w dobrze widocznym miejscu, przy ruchliwej trasie w 1906 r. na polecenie władz rosyjskich. Została umieszczona na nim tablica dziękczynna carowi rosyjskiemu od Polaków z napisem: ,,Panie Boże, błogosław cara.

 

 


KRZYŻ PRZY SKRĘCIE DO KOŚCIEJOWA.

 


Krzyż osadzony w betonie, ufundowany i postawiony przez rodzinę Antosiewiczów z Kościejowa. Ustawiony w 1946 r. z wdzięczności za przetrwanie wojny.

 

FIGURA MATKI BOSKIEJ

 

 


Znajduje się przy skręcie drugiej drogi do Kościejowa. 4 metrowa figura Matki Boskiej została zbudowana przez mieszkańców Kościejowa przed I wojną światową.

 


FIGURA ŚW. JANA W RACŁAWICACH

 

Dziś już nie istnieje. Kiedyś stała na gruncie byłego dworu (droga od Janowiczek w kierunku Racławic). Z istnieniem tej figury jest związana ciekawa historia. Grunt, na którym się znajdowała, został wykupiony przez Franciszkao, a powodem jej zniszczenia były rzekome skarby, które miały się pod nią znajdować. Około 1920 r. powrócił z zesłania na Syberię po powstaniu styczniowym jeden z właścicieli dworu, niejaki Brzawski z Racławic. Opowiadał on, że około tej figury są zakopane skarby z powstania styczniowego. Franciszek Żytko nocami kopał wokół tej figury, aż pewnej nocy upadła i rozbiła się , gdyż była umieszczona na wysokim podeście z piaskowca. Żytko figury nie odbudował.
Natomiast naprzeciw tej figury, po drugiej stronie drogi, na działce Pietrzyków wzniesiono w 1925 r. figurę Maryi Panny, stojącą do dziś.

 

 

 


KRZYŻ NA SKRZYŻOWANIU DRÓG DOSŁOŃCE DALE

 

 


Krzyż metalowy na podbudowie kamiennej o wysokości 2 m, zbudowany na wniosek władz rosyjskich.

 


FIGURA W KLONOWIE

 

 

W Klonowie, na skrzyżowaniu drogi Klonów Marchocice jest


usytuowana figura Matki Boskiej. Zbudowana została przez mieszkańców Klonowa przed I wojną światową.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

[1]  [2]  [3]  [4]  [5]  [6]  [7]  [8]  [9]  [Wszystko]   

   
« powrót
Copyright © 2008-2016 Urząd Gminy Racławice. Projekt i wykonanie ESC S.A. na platformie VelaCMS.